تماشا جزوه فیزیک فرشید داداشی دهم(نظام آموزشی جدید) (97-96)| آلاء

امام حسن عسکری (عليه ‌السلام):دو خصلت است که بالاتر از آن چیزی نیست: ایمان به خدا و سود رساندن به برادران.بحار الأنوار، ج ٥٣، ص ١٩١

صلوات بفرستید ! جهت استفاده از محصولات ما، به نیت یکی از شهدای محل خود جهت تعجیل در فرج امام زمان(عج)،صلوات بفرستید.

تماشای جزوه الف تا ی فیزیک جلسه 7 (قسمت اول)

دانلود جزوه

شرح جزوه

جزوه الف تا ی فیزیک جلسه 7 (قسمت اول)


آموزش مفهومی و قدم به قدم مفاهیم و مسائل
جلسه هفتم
خطا و دقت:
در این جلسه مبحث خطا و دقت را توضیح خواهیم داد.
ما در فیزیک وقتی که یک اندازه گیری ای انجام می دهیم باید این اندازه گیری را به طور
صحیح گزارش کنیم.
یکی از چیزهایی که برای گزارش صحیح یک اندازه گیری نیاز هست دانستن بحث خطا و
دقت هست.
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی
: سوال 12
42
-1 5 اندازه گیری : خطا و دقت
 در اندازه گیری کمیت های فیزیکی قطعیت و یقین وجود ندارد و همواره مقداری خطا وجود دارد.
 با انتخاب وسیله های دقیق و روش صحیح اندازهگیری تنها می توان خطای اندازه گیری را کاهش داد ، ولی هیچ گاه نمی توان
آن را به صفر رساند.
 دقت در اندازهگیری به موارد زیر بستگی دارد:
1 - دقت وسیلۀ اندازه گیری
4 - مهارت شخص آزمایشگر
3 -تعداد دفعات اندازه گیری
درسنامه 14 )خطا و دقت(
 یکی از عوامل مهم در دقت اندازه گیری، دقت و حساسیت وسیلۀ اندازه گیری است. برای مثال، دقت خط کشی که تا میلی متر
مدرج شده ، بیشتر از دقت خط کشی است که تا سانتی متر درجه بندی شده است.
 دقت ابزارهای اندازه گیری مدرج ، برابر كمینۀ درجه بندی آن ابزار است.
 دقت اندازه گیری در ابزارهای رقمی ) دیجیتال ( ، برابر یک واحد از آخرین رقمی است که آن ابزار می خواند .
درسنامه 15 )دقت وسیلۀ اندازه گیری(
دقت اين خط كش mm 1 است
دقت اين خط كش cm 0/5 است
دقت اين خط كش cm 1 است
دقت اين دماسنج:
± 1 ℃
دقت اين دماسنج:
± 0/1 ℃
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی
45
 بنابر یک قاعده کلی ، خطای اندازه گیری توسط خط کش و سایر وسیله های درجه بندی شده ، ± 14
کمینۀ تقسیم بندی
مقیاس آن وسیله است.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------
خطای اندازه گیری برای وسیله های رقمی )دیجیتال( مثبت و منفی یک واحد از آخرین رقمی است که می خوانند.
درسنامه 16 )خطای اندازه گیری(
خطای اندازه گیری توسط اين خط كش:
mm ± 0/5
خطای اندازه گیری توسط اين خط كش:
cm ± 0/55
خطای اندازه گیری توسط اين خط كش:
cm ± 0/5
خطای اندازه گیری توسط اين دماسنج:
± 1 ℃
خطای اندازه گیری توسط اين دماسنج:
± 0/1 ℃
45
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی
 یکی دیگر از عوامل مهم و تأثیرگذار روی دقت اندازه گیری ، مهارت های شخص آزمایشگر است.
یکی از این مهارت ها ، نحوۀ خواندن نتیجۀ اندازه گیری است.
خواندن نتیجۀ اندازه گیری از منظرهای A و C خطا را افزایش می دهد در حالی که گزارش شخصی که از منظر B نتیجۀ
اندازهگیری را می خواند دقت بیشتری دارد .
درسنامه 17 )مهارت شخص آزمایشگر(
 برای کاهش خطا در اندازه گیریِ هر کمیت ، معمولاً اندازه گیری آن را چند بار تکرار می کنند.
میانگین عددهای حاصل از اندازه گیری به عنوان نتیجۀ اندازه گیری گزارش می شود.
 در میان عددهای متفاوت ، اگر یک یا دو عدد اختلاف زیادی با بقیه داشته باشند در میانگینگیری به حساب نمی آیند.
درسنامه 18 )تعداد دفعات اندازه گیری(
42
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی
 رقم هایی را که بعد از اندازهگیری یک کمیت فیزیکی ثبت می کنید رقم های بامعنا می گویند.
 چگونگی تشخیص رقم های با معنا:


خوب است بدانید: )رقم های بامعنا و گزارش نتیجۀ اندازه گیری (
42
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی
 رقم آخر، که غیر قطعی و مشکوک است و آن را حدس می زنیم نیز جزو رقم های بامعنا محسوب می شود.
------------------------------------------------------------------------------------------
مثال: می خواهیم طول یک جسم را به وسیله خط کش مقابل اندازه گیری و گزارش کنیم:
)هر دو قابل قبول هستند(
درسنامه 19 )گزارش نتیجۀ اندازه گیری(
42 𝑐𝑚
دو رقم با معنا
رقم حدسی
و غیر قطعی
خطای اندازه گیری: ± 0/5 𝑐𝑚
مشاهده می کنیم طول جسم از 𝑐𝑚 4 بیشتر است
این مقدارِ بیشتر را حدس می زنیم
این حدس به ما کمک می کند تا عددی را گزارش کنیم که به واقعیت نزدیک تر
باشد.
بنابراین اندازه گیری را به صورت زیر می توانیم گزارش کنیم:
دو رقم با معنا
خطای وسیلۀ اندازه گیری
رقم حدسی
و غیر قطعی
42 𝑐𝑚 ± 05 𝑐𝑚
ممکن است شخص دیگری به جای 2 ، عدد 3 را حدس بزند:
4/3 𝑐𝑚 ± 0/5 𝑐𝑚
گزارش نتیجۀ اندازه گیری با دستگاه مدرج
42
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی

------------------------------------------------------------------------------------------
مثال: می خواهیم طول همان جسم را به وسیله خط کش میلیمتری اندازه گیری و گزارش کنیم:
خطای اندازه گیری: ± 0/5 𝑚𝑚 مشاهده می کنیم طول جسم از 𝑚𝑚 42 بیشتر است
 این مقدارِ بیشتر را حدس می زنیم
42 𝑐𝑚 ± 05 𝑐𝑚
3/7< واقعی اندازۀ <4/7
سه رقم با معنا
رقم حدسی و غیر قطعی
خطای وسیلۀ اندازه گیری
42/7 𝑚𝑚±0/5 𝑚𝑚
یا
42/8 𝑚𝑚±0/5 𝑚𝑚
42
www.sanatisharif.ir فصل 1:اندازه گیری
مؤلف: فرشید داداشی
گزارش نتیجۀ اندازه گیری با دستگاه دیجیتال
 در ابزارهای اندازه گیری با نمایشگر رقمی )دیجیتال( آخرین رقم سمت راست نتیجۀ اندازه گیری ، اگرچه ما آن را حدس
نمی زنیم و توسط دستگاه گزارش می شود ، ولی غیرقطعی و مشکوک است.
مثال: می خواهیم نتیجۀ اندازه گیری با دماسنج رقمی را گزارش کنیم:
غیر قطعی و مشکوک
خطای وسیلۀ اندازه گیری
سه رقم با معنا
268 ℃ ± 01 ℃
33

;

;


آلاء، مجری طرح توسعه عدالت آموزشی